Slag om Nederland

De Slag Om Nederland        VPROAppelbaum

De Slag om Nederland | 2012 2013

In de serie De Slag om Nederland werden misstanden in bestuurlijk Nederland aan de kaak gesteld. Het programma werd geproduceerd door Appelbaum en gemaakt door Roland Duong (eindredactie en verslaggeving), Teun van de Keuken en Andrea van Pol.

MD-Nederland-32-300Het eerste seizoen ging o.a. over verkwisting van belastinggeld, het leegstaande bedrijfspand van KPMG en inspraak van burgers bij de besluitvorming in Nederland. In 2012 werd het winkelcentrum in de Enschedese wijk Stokhorst door de programmamakers uitgeroepen tot lelijkste plek van Nederland, een twijfelachtige eer waarvoor de kijkers gedurende het seizoen plekken nomineerden.

De Slag om Nederland werd gedurende 2012 en 2013 in totaal 37 keer uitgezonden. Hieronder een overzicht van de afleveringen.

De Slag om Nederland Seizoen 2 | 2013

Beloningswalhalla & Marketing in de Zorg | 3 mei 2013
Vanaf dit jaar mogen bestuurders van ziekenhuizen, scholen en woningcorporaties niet meer verdienen dan 130 procent van een ministerssalaris: 229.000 euro. Voor minister Plasterk is dat nog te veel. Hij bereidt een wet voor waarin het minister salaris het absolute maximum wordt voor iedereen in de publieke sector, van bestuurder tot medisch specialist. Maar gaat dat ook werken? Sinds het kabinet het grote graaien aanpakt, is het aantal mensen met een topsalaris in de publieke sector alleen maar gestegen. Er zijn vele manieren om onder de beloningsregels uit te komen. De Slag om Nederland praat met minister Plasterk, beloningsspecialisten en notoire veelverdieners.

Pensioengelden en Citotoets voor kleuters | 29 april 2013
De Slag om Nederland speurt naar ons pensioengeld. Want waar is dat geld? Is het belegd in opkomende economieën of verworden tot digitale enen en nullen? Roland Duong zoekt zijn geld en overweegt het in de toekomst zelf te beleggen.

Keuzevrijheid in de Zorg | 22 april 2013
Hoe machtig is de zorgverzekaar in de Nederlandse gezondheidszorg? En hoe groot wordt de invloed van verzekeraars, als de patiënt straks niet meer zelf mag kiezen door wie hij zich laat behandelen? De Slag om Nederland bezoekt de opvoedpoli, een zorgaanbieder waar kinderen en hun ouders terecht kunnen voor verschillende problemen. Of het nu gaat om geestelijke gezondheidzorg of jeugdzorg.

Golfbanen en Wijkteams | 15 april 2013
Omdat de sport al duur genoeg is, betalen golfers liever geen belasting. Door aanspraak te maken op een wet uit 1928, zijn veel Nederlandse golfbanen vrijgesteld van belasting. Je golfbaan moet dan alleen wel als natuurschoon bestempeld worden. Maar is een golfbaan wel natuurschoon? Of zou er meer natuurschoon zijn als er geen golfbaan zou zijn? In De Slag om Nederland: een lesje belastingontwijking van de golfclub.

Eerste kamer en Parkeergarages | 8 april 2013
Eerste Kamerleden hebben meer invloed dan ooit. Dat maakt ze interessant voor lobbyisten. Zeker omdat ze naast hun Kamerlidmaatschap baantjes hebben, hoog in de bestuurlijk boom van bedrijven en instellingen. De Slag om Nederland gaat op onderzoek uit, maar de Kamerleden raken lichtelijk geïrriteerd van al dat praten over hun nevenfuncties en bijverdiensten. Zij willen dat we hen op hun blauwe ogen geloven, maar dat is moeilijk vindt Michel van Hulten, oud-Eerste Kamerlid en Lector Governance op het gebied van corruptie en integriteit. Volgens hem zijn mensen het beste te vertrouwen als ze onder controle staan.

Leiderschap en de Centrale As | 25 maart 2013
Business schools zijn deels verantwoordelijk voor het kortetermijndenken in de zakenwereld die de wereld om ons heen vernietigt. En zeventig procent van overnames en fusies in de wereld van het grote geld hebben totaal geen toegevoegde waarde, maar worden ingegeven door verveling van CEO’s. Dat zegt psychoanalyticus en hoogleraar Manfred Kets de Vries van de gerenommeerde business school INSEAD vanavond in De Slag om Nederland. De business schools hadden beter kunnen kijken naar de merites van het familiebedrijf, aldus Kets de Vries. Captains of industrie van over de hele wereld komen elk jaar bij hem een intensief coachingsprogramma volgen om zichzelf beter te leren kennen.

De Slag om Nederland -AntenneWelstandsexces en Woningbouwcorporaties | 18 maart 2013
Nederland is het land van de welstand, waar regels regels zijn. In tal van gemeentes lopen ambtenaren rond met duimstok en kleurenwaaier om te controleren of huizen wel aan de norm voldoen. En als dat niet zo is, dan ben je nog niet jarig. Dat ondervond een huiseigenaar in Oss, die de euvele moed had gehad zijn dakpannen groen te verven. Volgens de vlijtige normencontroleurs een ‘welstandsexces’, dat op straffe van 6000,- euro moest worden teruggeschilderd in oorspronkelijke toestand. En dat terwijl de overgrote meerderheid van de Ossenaren totaal geen problemen heeft met de kleurstelling van de dakpannen. In de Slag om Nederland zien we waarom welstandscommissies beter weten hoe huizen eruit moeten zien dan individuele burgers.

Microkrediet en de Amsterdamse ijsbaan | 11 maart 2013
Ook de Jaap Edenbaan in Amsterdam, de oudste kunstijsbaan van Nederland, dreigt ten prooi te vallen aan het spook van efficiency en rendement. Al meer dan 50 jaar kunnen schaatsliefhebbers hier iedere winter hun rondjes rijden in de de buitenlucht, met koek, zopie en stamppot achteraf. Zo werd de Jaap Edenbaan een begrip in ons schaatsland, waar alle grote kampioenen hebben gereden . Maar sinds een aantal jaren is hommeles op de schaatsbaan. Het bestuur houdt niet van de heersende romantiek en wil dat alles strakker en zakelijker wordt. De, overigens goed lopende, schaatschool en schaatscafe, moeten daar voor wijken. Onder andere schaatslegendes Ard Schenk en Kees Verkerk, spreken er hun verontwaardiging over uit.

Rondvaartboten en Roze gevels | 4 maart 2013
Amsterdamse rondvaartboten lijken ongestraft de regels te kunnen overtreden. Hoe kan dit? En in Groningen moet een winkelier zijn pasgeverfde gevel overschilderen van de welstandscommissie. Roze is ‘onbetonnig’ volgens de hoeders van de goede smaak.

Het afvoerputje van de samenleving | 25 februari 2013
Verzorgingsstaat Nederland wordt grijzer. En armer. En dat betekent dat er we op onze oude dag niet meer allemaal de huishoudelijke verzorging kunnen krijgen waarop we gehoopt hadden.

Amsterdam versus Rotterdam | 18 februari 2013
Rotterdam is ten prooi gevallen aan een onbedwingbare bouwwoede. Wethouder Hamit Karakus zet alles op alles om de skyline vol te stouwen met prestigieuze glimmende torens van vermaarde starchitects. Juist tijdens de crisis, nu de bouwkosten laag zijn, bieden volgens hem een uitgelezen kans om meer te bouwen: “In moeilijke tijden moet je zorgen dat er doorgebouwd wordt in de stad. Als het flink waait is iedereen op zoek naar beschutting, maar je kan ook zorgen dat je windmolens bouwt.”

De energiemiljarden | 11 februari 2013
Teun en Roland gaan op zoek naar de verdwenen energiemiljarden. In 2009 verkochten provincies massaal hun aandelen in energiebedrijven Nuon en Essent. Dat leverde net zoveel op als Nederland een jaar later moet bezuinigen. Waar zijn die miljarden gebleven? In Kortrijk wil de overheid een hoogspanningsstation bouwen. De bewoners zijn woedend. Zij begrijpen niet waarom er uitgerekend in hun achtertuin een elektriciteitskolos moet verrijzen. De Slag om Nederland over het ministerie dat naar de pijpen danst van de energieproducenten.

De 500 euro corporatie | 4 februari 2013
Roland onderzoekt of mobiele providers zomaar een antenne op je dak kunnen plaatsen. Ook introduceren Teun en Roland in deze uitzending een revolutionair plan voor de woningbouwcorporatie. Veel van die corporaties maken veel te veel kosten. Ze doen te veel werk dat buiten hun kerntaken ligt en ze betalen hun bestuurders veel te veel. Dat kan veel goedkoper.

Scooterterreur & failliet van de woningbouwcorporatie | 8 januari 2013
Slag om NL presentatorenAandacht voor de dagelijks ergernis van iedere fietser: opzij getoeterd worden door veel te hard rijdende scooters. Wat doen deze racemonsters op het fietspad? Teun en Roland springen in het zadel en ontdekken een typisch Nederlandse gedoogconstructie die al vele verkeersslachtoffers heeft gemaakt. Ook aandacht voor woningcorporatie Mitros , die geen geld meer heeft om zijn huurhuizen te onderhouden. Is een woningcorporatie die niet meer kan voorzien in goede woningen niet gewoon failliet?

Handel in de kinderopvang | 21 januari 2013
Bij crèches denk je aan lieve leidsters die goed voor kinderen zorgen. Niet aan geld. En toch is kinderopvang een zeer lucratieve business. Amerikanen telden zo’n 500 miljoen euro neer voor de grootste kinderopvang in Nederland met zo’n 500 locaties. Dat is één miljoen per locatie. Kinderen zijn verworden tot pakjes boter waar je zoveel mogelijk winst uit probeert te halen. Hoe heeft dit kunnen gebeuren? En wat zijn daarvan de gevolgen voor de kinderen?

De Slag om Nederland Seizoen 1 | 2012

Het einde van het kantoorgebouw | oktober 2012
Hoe werden er snel miljoenen verdiend met lelijke kantoorgebouwen. Ontwikkelaar Rudy Stroink geeft een spoedcursus projectontwikkeling. En architect Pi de Bruijn stelt dat bouwen veel goedkoper kan.

Autootje pesten | 1 oktober 2012
Automobilisten-ergernissen in De Slag om Nederland. Drempels liggen er voor onze veiligheid, maar hoe veilig zijn ze eigenlijk zelf? En in Eindhoven verbiedt de gemeente op verzoek van de luchthaven goedkope parkeerplaatsen rond Eindhoven Airport.

Hoogvliegers | 24 september 2012
De Slag om Nederland verkeert in hogere sferen. De in Limburg gevestigde Maharishi-organisatie van Beatle-goeroe Maharishi Mahesh Yogi wordt al 15 jaar gedwarsboomd door fanatieke monumenten-lobbyisten. Om hun Vedische nieuwbouw mogelijk te maken moet een 100-jaar oud jongensinternaat gesloopt worden. Zijn de Maharishi’s cultuurbarbaren of slachtoffer van kafkaiaanse toestanden?

De knoop van Ridderkerk |17 september 2012
Als de grote stad iets wil, dan heeft een kleine gemeente het nakijken. In De Slag om Nederland het verhaal van het bedrijventerrein dat Rotterdam koste wat kost wil bouwen in het laatste stukje groen in de regio: de polder Nieuw Reijerwaard, gelegen in de gemeente Ridderkerk.

Brood en Spelen | 10 september 2012
In het voetbal gaan miljoenen om, maar toch zijn er in de eredivisie nauwelijks clubs die het hoofd boven water kunnen houden. Als er problemen dreigen, of een club krijgt last van tomeloze ambities, dan kan de gemeente de portemonnee trekken. Zo ook in Venlo.

De Corporatiedirecteur | 3 september 2012
Het cowboygedrag van corporatiedirecteuren, hun ambities en hun salarissen. Tientallen woningbouwcorporaties dreigen om te vallen omdat hun directeuren, vaak met de beste bedoelingen, veel te veel risico’s namen. Hoe konden ze zo massaal uit de bocht vliegen?

Finale De lelijkste plek van Nederland | 14 mei 2012
Het winkelcentrum Stokhorst in Enschede is de lelijkste plek van Nederland. Dat bepaalden de kijkers van het VPRO-programma De slag om Nederland. Meer dan 10.000 keer werd er gestemd op de genomineerde lelijke plekken. Winnaar Stokhorst Enschede kreeg in de laatste stemronde 37% van de stemmen. De Brinkmann passage in Haarlem en het stationsgebied Zoetermeer kregen respectievelijk 32% en 31% van de stemmen.

De lelijkste plek van Nederland | 7 mei 2012
De top drie is bekend! De slag om Nederland ging de afgelopen maanden op zoek naar de lelijkste plek van Nederland. Honderden plekken werden aangemeld en er is duizenden keren gestemd op de 10 genomineerden. De Brinkmann Passage is Haarlem, het winkelcentrum Stokhorst in Enschede en het stationsgebied in Zoetermeer maken kans om de aller lelijkste plek van Nederland te worden.

Studio DSON | 30 april 2012Slag-om-Nederland-02
De redactie van De slag om Nederland wordt overstelpt met onderwerpen. In deze uitzending vanuit de studio komt een aantal daarvan aan bod. Zo is te zien hoe de oude mevrouw Colijn, kleindochter van oud-premier Hendrik Colijn, uit haar huis dreigt te worden gezet. Op de plek van haar woning moet een enorm kantoor verrijzen. De gemeente Den Haag kan dankzij een nazi-verordening de nieuwbouw mogelijk te maken. Verder test de verkeerswethouder van Hilversum hoe onbereikbaar zijn eigen binnenstad is en bekijkt De Slag om Nederland hoe het nu staat met eerder behandelde zaken.

Parkstad 2: Maankwartier | 23 april 2012
Heerlen heeft het zwaar. De ooit zo bruisende industriestad voert een felle strijd tegen de verloedering. Leegstand van kantoor- en winkelpanden is een enorm probleem maar één man probeert het tij te keren. De gevierde kunstenaar Michel Huisman ontwierp een wijk die bovenop het unheimische stationsgebied moet komen waardoor de getergde mijnstad een nieuw hart krijgt. De wijk zal ‘Het Maankwartier’ gaan heten omdat het, net als de maan, licht zal vangen en uit zal stralen over Heerlen.

Parkstad 1: Weg met de krimp | 16 april 2012
De Nederlander trekt naar de Randstad en de provincies lopen leeg. Ze kampen met krimp. In Zuid Limburg hebben acht gemeentes een list bedacht om hier iets aan te doen. Ze worden ook een grote stad: Parkstad Limburg. En bij een stad van allure, hoort natuurlijk een ringweg. De Buitenring van Parkstad zal meer dan vierhonderd miljoen euro kosten en moet de regio weer op de kaart zetten. Hoewel vele burgers er niet op zitten te wachten, zijn de bestuurders vastberaden en hardnekkig: die weg die komt er. Zelfs nu hij in de voorbereiding al meer dan vier keer zo duur is geworden en de Raad van State het plan heeft vernietigd. In de Slag om Nederland: hoe de bestuurlijke weg tegen krimp de Limburger meer geld kost dan oplevert.

Gemeentebelangen | 2 april 2012
De ruimtelijke ordening in Nederland is opgeheven. Ooit plande het rijk welk bedrijf waar mocht komen en welk stukje natuur met rust moest worden gelaten, maar die tijden zijn voorbij De lokale overheden mogen nu zelf beslissen over de inrichting binnen hun gemeentegrenzen. Kunnen gemeentes die verantwoordelijkheid aan? Is een gemeente wel krachtig en machtig genoeg om voor de burgerbelangen op te komen wanneer het om grote bouwprojecten gaat? De Slag om Nederland bezoekt de gemeente Oosterhout waar de lokale politiek niet bestand is gebleken tegen de druk van het bedrijfsleven.

De baas in ons land | 26 maart 2012
De Slag om Nederland is halverwege het seizoen en begint het door te krijgen: ons land is stuurloos. Overal wordt gepland en bijgebouwd, terwijl de leegstand alleen maar toeneemt. Wie is hiervoor verantwoordelijk? Alle betrokkenen erkennen het probleem, maar voor de schuld wijzen ze naar een ander. De belegger wijst naar de lokale politiek, de lokale politiek wijst naar de markt en de huurder schuift alle verantwoordelijkheid van zich af. De Slag om Nederland vraagt zich vanavond af: wie is hier de baas?

Gemeentes aan de grond | 19 maart 2012
Jarenlang is er door gemeentes goed verdiend aan grond. Het was de pinautomaat van de gemeentes. Uit de opbrengst werden theaters gebouwd, gemeentehuizen en zwembaden. Lokale bestuurders stortten zich vol overgave op de grondspeculatie. Nu de vastgoedmarkt is ingestort, zitten gemeentes met de veel te dure grond in hun maag. Niemand wil meer bouwen en dus moeten gemeentes massaal afboeken. Zij gaan voor honderden miljoenen het schip in. Meer dan 60 gemeenten dreigen failliet te gaan. Er dreigt een miljardenstrop.

Het paard van Troje | 5 maart 2012
De gemeente de Wolden wil zichzelf op de kaart zetten als de paardengemeente. Zij praat daarom met een conceptontwikkelaar, die voor 350 miljoen euro een hippisch paardendorp, groter dan het nabij gelegen Ruinen, wil bouwen in het rustieke gaaf Esdorpenlandschap van Drenthe. De slag om Nederland onderzoekt wie bepaalt dat zo’n grootschalig plan in zo’n landelijk gebied komt.

KPMG en de lege kantoorkolos deel 2 | 27 februari 2012
Bij het doorlichten van de verhuizing van adviesbureau KPMG, stuitte De slag om Nederland in de eerste uitzending op een merkwaardige constructie. Het zichzelf maatschappelijk verantwoord noemende adviesbureau liet zonder scrupules 50.000 m2 kantoorvloer in Amstelveen leeg achter om 25 miljoen euro te verdienen met de bouw van een nieuw hoofdkantoor.

Winkelcentrum Nederland | 20 februari 2012
Er is geen land in Europa waar je zoveel kunt winkelen als in Nederland. Wij hebben nu al genoeg winkels voor 50 miljoen Nederlanders. Er is veel te veel gebouwd en er dreigt net als op de kantorenmarkt enorme leegstand in de winkelstraten en -centra. Hoe kan dat?

Bezuinigen: de dood of de gladiolen | 13 februari 2012
Omdat alle beetjes helpen, sprokkelen armlastige gemeentes op creatieve manieren geld bij elkaar. De inwoners van Nijverdal onderhouden op eigen initiatief een paar struiken en bloemenperken van de gemeenten om hun straat een beetje op te fleuren De gemeente beschuldigt hen nu van illegaal grondbezit. Zij biedt de bewoners de mogelijkheid hun criminele daden recht te zetten door de grond te kopen. Dit zou de gemeente 7 miljoen euro kunnen opleveren. En ook ander groen is populair bij gemeentes om de kas te spekken…

Gemeentepaleizen | 6 februari 2012
De leegstand in Nederland is voor een groot deel te wijten aan onze politieke bestuurders. In 2010 werd bijna de helft van de nieuwbouw in Nederland gebouwd in opdracht van de overheid. Vooral gemeentes bouwen er lustig op los. Met de creditcard van de bevolking zetten zij nieuwe gemeentepaleizen neer.

De inspraakpoppenkast | 30 januari 2012
Drie jaar geleden werden de bewoners van het Idyllische Zwaagdijk-West in Noord- Holland opgeschrikt door een uitbreidingsplan van de nabijgelegen N23 Westfrisiaweg. De bewoners werden uitgenodigd om in een officiële klankbordgroep met de provincie mee te denken. Ze introduceerden een schoner en kleinschaliger alternatief, de ovatonde, maar het projectbureau van de provincie veegde dat plan met steeds weer andere argumenten van tafel. Waarom organiseert de overheid klankbordgroepen als er toch niet naar hen wordt geluisterd?

De school als vastgoedmagnaat | 23 januari 2012
Het Arcus College in Heerlen wist in de afgelopen jaren 60 miljoen euro te sparen en werd zo het rijkste ROC van Nederland. Het geld werd koste wat het kost opzij gezet voor de bouw van een futuristische scholencomplex. Het onderwijs werd er niet beter op. Hoe kan het dat een onderwijsinstelling zijn belangrijkste taak zo kon verwaarlozen? En wat moet er gebeuren met de acht panden die het Arcus college achterlaat in Heerlen, dat toch al kampt met enorme leegstand?

KPMG en de lege kantoorkolos | 16 januari 2012
Adviesbureau KPMG afficheert zich graag als maatschappelijk verantwoord en groen. Toch liet KPMG in Amstelveen zonder scrupules een kantoorpand van 50.000 m2 leeg achter om op spuugafstand een nieuw hoofdkantoor te betrekken. Waarom? De Slag om Nederland komt op het spoor van een financiële constructie die het zeer verleidelijk maakt voor bedrijven om steeds weer nieuwe – en overbodige – kantoorpanden te laten bouwen.